Szukaj

Historyczne Maczki

Strona poświęcona historii dzielnicy Maczki przed II wojną światową

Kierownik stacji wyżywienia

Gdy umilkły działa na frontach I wojny światowej w odrodzonej Rzeczpospolitej rozpoczął się proces delokalizacji wojsk, zarówno polskich, jak i obcych. Ułatwić go miały tzw. stacje wyżywienia. Jedną z nich ulokowano w Granicy, a jej kierownictwo powierzono doświadczonemu żołnierzowi, wcześniej służącemu w armii austro-węgierskiej – Stanisławowi Józefowi Krzepińskiemu.

Continue reading „Kierownik stacji wyżywienia”

Reklamy

Niezapomniany rok 1918

3 listopada 1918 roku okupujące Granicę wojska austro-węgierskie zostały rozbrojone przez lokalną społeczność. Dla tutejszej ludności nastał koniec I wojny światowej. Nad dworcem zawieszono biało-czerwoną flagę, a sama osada znalazła się w granicach odradzającego się państwa polskiego.

Continue reading „Niezapomniany rok 1918”

Nie tylko Kurowski

Wszystkim wiadomo, że Maczki odegrały istotną rolę podczas powstania styczniowego. Stąd na początku lutego 1863 roku powstańcy dowodzeni przez Apolinarego Kurowskiego ruszyli do Sosnowca, by ostatecznie wyzwolić znaczną część dzisiejszego Zagłębia Dąbrowskiego. Nie wszyscy jednak wiedzą, że kilka miesięcy później osada zlokalizowana nad Białą Przemszą ponownie stała się istotnym punktem strategicznym w planie działań militarnych innego dowódcy powstańczego.

Continue reading „Nie tylko Kurowski”

Koncepcja Narutowicza

Większość utożsamia Maczki z ważnym węzłem kolejowym. Warto jednak pamiętać, że kluczowe znaczenie w kontekście rozwoju osady w okresie międzywojennym miało usytuowanie nad Białą Przemszą zakładów wodociągowych, zaopatrujących w wodę Zagłębie Dąbrowskie oraz polską część Górnego Śląska.

Continue reading „Koncepcja Narutowicza”

Miejsca kultu

W okresie międzywojennym w Granicy/Maczkach znajdowało się kilka miejsc kultu, które miały szczególne znaczenie w kontekście historii lokalnej i służyły krzewieniu patriotyzmu. Upamiętniały one osoby, wydarzenia historyczne, bądź nawiązywały do religii. Warto się im przyjrzeć. Continue reading „Miejsca kultu”

Granica/Maczki na planach i mapach wielkoskalowych

Nazwa Macki po raz pierwszy pojawia się w źródłach kartograficznych w drugiej połowie XVIII wieku. Od połowy XIX wieku na różnego rodzaju mapach obrazujących obszar dzisiejszego Zagłębia Dąbrowskiego gości nazwa Granica, a od przełomu XIX i XX wieku osada ta pojawia się na szczególnie cennych dla historyków planach oraz mapach wielkoskalowych.

Continue reading „Granica/Maczki na planach i mapach wielkoskalowych”

Wschodnia część osady

W jednym z wcześniejszych wpisów przedstawiony został wygląd zachodniej części Granicy przed 1939 rokiem, powstały w oparciu o treść kroniki parafialnej kościoła w Maczkach. Rzecz oczywista – w źródle tym można znaleźć również opis miejsc położonych po drugiej stronie linii kolejowej. Przyjrzyjmy się części Granicy ulokowanej po wschodniej stronie gmachu dworca Drogi Żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej.

Continue reading „Wschodnia część osady”

Tadeusza się nie rusza

Niedziela, 21 października 1917 roku była szczególnym dniem dla społeczności Granicy. Tego dnia większość mieszkańców zjawiła się na wzgórzu kościelnym, gdzie nastąpiło uroczyste odsłonięcie popiersia Tadeusza Kościuszki. Dziś, w stulecie tamtych wydarzeń warto zadać sobie pytanie, czym przywódca insurekcji z 1794 roku zasłużył sobie na pomnik w dzisiejszych Maczkach?

Continue reading „Tadeusza się nie rusza”

Niby tunel, niby szklany

Stefan Żeromski wprowadził do polskiej literatury topos szklanych domów. W historii Granicy/Maczek można spotkać informacje o szklanym tunelu. Oba przytoczone wyżej przykłady oprócz budulca łączy jeszcze jedna rzecz. Szklane domy z „Przedwiośnia” to utopia, równie nierealna jak istnienie szklanego tunelu w Granicy.  

Continue reading „Niby tunel, niby szklany”

Blog na WordPress.com.

Up ↑